سيد مرتضى حسين صدر الافاضل ( مترجم : محمد هاشم )

674

مطلع انوار ( احوال دانشوران شيعه پاكستان و هند ) ( فارسي )

حيدرى به حيدرآباد دكن رفت و پس از مدتى به كراچى آمد و در آنجا با مجلهء فارسى دولتى « هلال » همكارى كرد و تا آخر عمر اين همكارى را ادامه داد . محمد ابراهيم از خاندانى عالم بود و در ادبيات فارسى و علوم دينى مهارت داشت . سرانجام در 6 ذىالحجه 1386 ه ق دار فانى را وداع گفت . ( با تشكر از ادارهء مركز تحقيقات فارسى ايران و پاكستان ، راولپندى ، از كتاب فارسىگويان پاكستان ، تأليف دكتر سيد سبط حسن رضوى ) . نثار حسين عظيم‌آبادى 1268 ه ق / 1852 م 1338 ه ق / 1923 م مولانا سيد نثار حسين بن سيد اكبر حسين در ماه شوال 1268 ه ق در علىنگر ، گيا ، بهار ، هند متولد شد و در خاندان وى افرادى مانند مولوى سيد افضل على بن مولوى وزير على و مولوى ذاكر حسين نيز از علما بودند . وى در نزد استادان مختلف به تحصيل زبان فارسى پرداخت تا آنجا كه عقدنامه‌ها را به نظم و نثر فارسى مىنوشت و اشعارى كه به زبان اردو مىسرود براى اصلاح به نظر آقا ميرزا عطا مىرساند و در نزد عموى خود ، مولوى وزير على در مدت يك ماه ، ميزان منشعب ، پنج گنج و زبده را تمام كرد و سپس صرف و نحو و غيره را نزد مولوى سيد ذكى زنگىپورى و مولوى سيد على حسين و مولوى سيد محمد عسكرى لكنهوى در عظيم‌آباد فراگرفت . در همان زمان ازدواج كرد ، اما به خاطر علاقه به تحصيل علم پس از چند روزى بدون اطلاع به لكنهو رفت و در آنجا نزد مولوى على نقى و مولوى حبيب حيدر ( رئيس سجلّات ) و ممتاز العلماء ، سيد العلماء ثانى و ملك العلماء و مفتى و مولوى سيد احمد على محمدآبادى علوم متداول را فراگرفت . از ميان علماى سنى نزد مولوى عبد الحى و مولوى فضل اللّه و مولوى عبد النعيم درس خواند و براى تحصيل علم طب از محضر طبيب عالم نواب مظفر حسين خان بن نواب مسيح الدوله استفاده كرد و دروس قانون را در نزد شيخ تفضل حسين تعلقه‌دار فتحپور بسوان ادامه داد و بعد از تكميل علوم طب به زادگاه خود بازگشت و به كارهاى علمى و طبى مشغول شد . وى شش‌بار به حج و نه بار به زيارت عتبات مشرّف شد و دو بار به مشهد مقدس سفر كرد . در يك سفر حج با مولوى سيد نياز حسن برستى حيدرآبادى و مولوى سيد مظهر على بنارسى